hd film izle film izle demirdöküm demirdöküm servis bosch servis vaillant servis eca servis ariston servis
 

BEDESTEN

Bedestenler, Kervansaraylar, Hanlar, Çarşılar, Köprüler, Ticarî ve Sosyal Yapılar, Ticaret Tarihi...

  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Anasayfa Bedestenler

Bedesten



İSTANBUL - GALATA BEDESTENİ

E-mail Print PDF

İSTANBUL - GALATA BEDESTENİ

İSTANBUL - GALATA BEDESTENİ

Galata'daki bu bedesten Fâtih Sultan Mehmed evkafından olarak, Ayasofya Vakfına gelir getirmesi maksadıyla, XV. yüzyılın ikinci yarısında yaptırılmıştır. Bölgede inşa edilen en büyük ticaret yapısıdır. Çevresine Yelkenciler. Rüstem Paşa hanları ile bazı ahşap dükkanlı çarşılar kurulmuştur. Böylece etrafında bir ticaret sitesi teşekkül eden bina benzerlerinden farklı olarak dikdörtgen değil kare şeklinde inşa edilmiştir. Dört paye ile ayrılan mekân dokuz bölüme ayrılmış ve bunların her biri bir kubbe ile örtülmüştür. Cephelerde devrin sokak dokusuna uygun biçimde şekillendirilmiş dış dükkânlar vardır. Evliya Çelebi yapıyı "On iki kubbeli (günümüzde dokuz), kurşun örtülü, iki yüz dolaplı, kal'a gibi" diye tarif eder.

 Moloz taşlardan inşa edilmiş olmakla beraber ahenkli çizgileriyle heybetli bir görünüşü olan Galata Bedesteni 1966'da modern bir çarşı haline getirilirken çok kötü bir biçimde değişikliğe uğratılmış ve bu sırada içinde çok eskiden kalmış olan kalın meşe ağacından katlar sökülmüştür.

Günümüzde iş aletleri ve hırdavat satışı yapan dükkanlar tarafından kullanılmaktadır.

 

KONYA EREĞLİ BEDESTENİ

E-mail Print PDF


Konya Ereğli BedesteniŞehrin tam ortasında olan 32 m. kadar uzunlukta ve 10 m. kadar genişlikte, dikdörtgen biçimindeki yapı bedesten olarak bilinmektedir. Cigalazâde Sinan Paşa (ö. 1605) evkafından olduğu söylenen bu klasik yapıda bir Osmanlı dönemi bedesteni hüviyeti görülmez. Bina dar ve uzun olup duvarlara bitişik altışar paye, enlemesine atılmış altı kemerle desteklenmiş bir beşik tonoz ile örtülüdür. Üç kapı ile geçilen iç kısımda hiçbir dükkân gözü olmadığı gibi duvarların dış taraflarındaki yeni dükkânların eskiden beri mevcut olup olmadığı anlaşılamamaktadır. Buranın evvelce tamir edildiğini bildiren bir kitabe yerinden sökülmüş olarak 1963'de görülmüştü. Son yıllarda tekrar tamir edilen ve içinde dükkân hücreleri olmadığından arasta grubuna da girmeyen bu yapı, kasabanın çarşı bölgesinin ortasında olmayıp bir kervan yolu kenarında bulunsa Şarapsa (Şerefza) Hanı gibi basit tipte bir kervansaray olarak da kabul edilebilirdi. Ereğli Bedesteni bu çeşit yapıların içinde bir istisna teşkil eder.

Bakınız: KONYA EREĞLİ - RÜSTEM PAŞA KERVANSARAYI

 

BURSA BEDESTENİ

E-mail Print PDF


Türk sanatının en büyük bedestenlerinden olan bu eserin, evkaf kayıtlarından I. Bayezid (1389-1402] tarafından hayratına gelir sağlamak üzere 802'de (1400) yaptırıldığı öğrenilmektedir. 1958'de bir yangın felâketi geçiren bedesten harap olarak bazı kısımları yıkılmış, fakat yeniden yapılmıştır. Enlemesine uzanan dikdörtgen mekân, altı masif paye ile on dört bölüme ayrılmıştır. İçeride de duvarlara bitişik dükkânlar bulunur. Herhalde dışında da dört çarşı vardı. 1958'den sonra yapılan tamirde dış dükkânlar beton olarak tamamlanmış ve çevre çarşılarının dış dükkân dizileri, eski kompozisyonu tamamlamak kaygısıyla yine betonarme olarak ihya edilmiştir. Yangından önce bunların yerlerinde belirli üslûpları olmayan dükkânlar bulunuyordu.

Bursa Bedesteni etrafında teşekkül eden çarşı, yakınındaki ulucami ile bedesten arasını kaplamaktadır. Bunların arasında Emir, Bey (Bezzâzİstân-ı Atîk), Koza, Fidan, Geyve-İvaz Paşa, Pirinç, Karacabey, Katır, Tuz, Çukur, Eski Tahıl, Yeni Tahıl hanları ile Gelincik, Sipahi, Okçular vb. çarşıları bulunmakta, çok geniş bir alanı kaplayan bu tesislerin aralarındaki muayyen bir düzeni olmayan sokaklarla da çarşı kompleksi tamamlanmaktadır. Bu sokaklardan bir kısmının sonradan üstleri örtüldüğünden Bursa'da da bir Kapalı Çarşı meydana gelmiştir. Bu arada Makedonya'da bedestene "Bursa Bedesteni" denilmek suretiyle onun diğer çarşılardan ayırt edildiğini belirtmek gerekir.

 

KONYA BEYŞEHİR BEDESTENİ

E-mail Print PDF


Konya Beyşehir BedesteniBir vakitler kapısı üstünde duran günümüzde Süleyman Bey Türbesi'nde bulunan manzum kitabeden, adı bilinmeyen bir çavuşbaşı tarafından 998'de (1589-90) yaptırıldığı öğrenilmektedir. Eşrefoğlu Camii evkafı arasında bir han ile bedestenin adları geçmekte ise de bu bedestenin 1548'de belki caminin evkafı olarak daha eski bir çarşının yerinde yaptırıldığı ihtimali daha kuvvetlidir. Bu da Bergama Bedesteni gibi iki pâyeli ve altı kubbelidir. Evvelce dış duvarlarına bitişik dükkânları olduğu kalıntılardan anlaşılıyor. Kapılara geçit veren gözler, üzerleri kubbelerle örtülerek tonozlu diğer dükkânlardan ayırt edilmiştir. Gördüğümüzde bütün kubbeleri ve kemerleri tamamen çökmüş, yok olmaya mahkûm bir harabe halinde iken bugün onarılarak ihya edilmiştir.


 

İZMİR BERGAMA BEDESTENİ

E-mail Print PDF

İZMİR BERGAMA BEDESTENİŞadırvan caddesindedir. Eskiden burada çeşitli eşya satıldığı için bu adı muhafaza etmiştir. Kitabesi yoktur. Yapı tarzına göre 16.-17. yüzyıl arasında yapılmış olduğu anlaşılmaktadır. Bedesten’in dört tarafında 4 kapısı bulunuyordu. Bu kapıları çeviren kemerlerin genişliği 2.4, yüksekliği 2.7 m.dir. Loncaya açılan kemerlerin kapısında, kapı kanadının üst mil yuvası ile söve yatağı bugüne kadar kalmış bulunmaktadır. Bugünkü kapısı (2.9x3 m.) sonradan açılmıştır. Bir de mescit altına açılan daraltılmış kapısı vardır.

Bedesten 21.40 x 13.90 ölçüsündedir. 6 kubbelidir. Kubbeler 1.4m. kalınlığında olan iki fil ayağı ile duvarlarındaki 24 sivri kemer üzerine oturtulmuştur. Yanlara açılan kapıların üzerine fil ayaklarından gelen kemerler kapının tam ortasında bulunmaktadır. Burası, binanın en zayıf noktasını oluşturmasına rağmen kemerlerde hiçbir tasman görülmemektedir. Bu tarafı fen adamları tarafından incelenmeğe değer bir konu olabilir. Yüksekliği 9.75 m., açıklığı 5.2 m. olan kemerlerin birbirine bağlanması ve binanın açılmasını önlemek için atılan ahşap gergilerden bugün ancak delikleri kalmıştır. Işık ve hava için kubbelerde tepe pencereleri bulunduğu gibi duvarlarda da küçük ışık pencereleri açılmıştır. Binada devrinin özelliklerini taşıyan inşaat malzemesi kullanılmıştır. Kubbeler tuğladan 35 cm. kalınlığında yapılmıştır. Tuğlalar arasındaki harç kalınlığı tuğlanın kalınlığı kadardır. Bu da yapı tekniğinin ayrı özelliklerinden biridir. Bedestenin saçaklarında, kirpi saçakları bulunmak lazım gelirken bunların bir kısmı dış etkilerle bozulmuştur. Konya Ereğli’sinde ve Tekirdağ gibi iki üç yerde bulunan benzerleri arasında, devrinin büyük bir sanat eseri olan bu bina, harap olmaktan ve etrafını saran dükkanlardan kurtarıldığı takdirde Bergama bir abide kazanmış olacaktır.

 

 


Page 6 of 9


nakliyat evden eve nakliyat evden eve nakliyat gebze evden eve nakliyat