hd film izle film izle demirdöküm demirdöküm servis bosch servis vaillant servis eca servis ariston servis
 

BEDESTEN

Bedestenler, Kervansaraylar, Hanlar, Çarşılar, Köprüler, Ticarî ve Sosyal Yapılar, Ticaret Tarihi...

  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Anasayfa Tarihî Fuarlar 1862 Londra II. Evrensel Sergisi

1862 Londra II. Evrensel Sergisi

E-mail Print PDF

1862 Londra II. Evrensel Sergisi

<p> Londra’da ikinci kez düzenlenen Evrensel Sergi Kensington Garden’da kurulmuştu ve bir bina ile iki yan bölümden oluşmaktaydı.</p>

Osmanlı İmparatorluğu’nun katıldığı üçüncü uluslararası sergi de, ikinci kez iştirak ettiği Londra II. Evrensel Sergisi’dir. Kensington Garden’da kurulan sergi sarayı bir ana bina ile iki yan bölümden oluşmaktaydı. Pavyon sisteminin geçerli olduğu bu sergide, her pavyon köşk biçimindeydi. Ayrıca sanayi ve tarım ürünlerinin yanı sıra güzel sanatlar için de sergide bir bölüm ayrılmıştı. Bu sergi için dönemin sadrazamı Fuad Paşa’nın oğlu Nazım Bey, Osmanlı’yı temsilen sergi komiseri olarak görevlendirilmiştir.1

Londra sergisi için yayımlanan 29 Cemaziyelâhir 1278 tarihli bir takrirde, ilk kez ürünlerin uluslararası sergilere gönderilmesinin İmparatorluk hazinesine önemli malî yükler ve külfetler getirdiği hatırlatılır. Bu nedenle de Mayıs 1862 tarihinde açılacak sergiye iştirak edilmemesinin düşünüldüğü vurgulanarak, “ancak bu durumun Osmanlı İmparatorluğu’nun ziraat, sanayi ve sanat sahalarındaki ilerlemesinden yabancı devletlerin şüphe etmelerine sebep olabileceğinden” bu düşünceden vazgeçildiği ifade edilir. Yine de malî sıkıntılar sebebiyle, bazı sınırlamalar getirilir ve sadece maden, hububat ve sanayi ürünlerinden oluşan numunelerin masrafları devlet tarafından karşılanacağı beyan edilir. Ayrıca Londra II. Evrensel Sergisi’nde I. Londra ve Paris sergilerinde dikkati çeken mamullerin tekrar teşhir edilmesinin faydalı olacağı kanaati de paylaşılır.2

Bu dar imkanlara rağmen Osmanlı İmparatorluğu’nun II. Londra Sergisi’nde ürünlerini sergilediği alan, I. Londra Sergisi’ne göre iki misli alandan daha fazladır. İmparatorluktan gelen ürünler 25 pavyonda sergilenmiştir. II. Londra Sergisi’nde de Osmanlı ürünleri büyük çapta ödül almıştır. Sergi sonunda kurulan uluslararası jüriler tarafından yapılan değerlendirmede, Osmanlı ürünleri 83 madalya ile 44 mansiyon kazanmıştır.

<p> Sanayi devriminin başladığı İngiltere’de ilk kez düzenlenen Evrensel fuarlara İngilizlerin de ilgisi oldukça yoğun olmuştur. (Üstte)</p> <p><br /></p> <p> Modern anlamda sanayinin oluşmasını sağlayan ve seri üretimin başladığı İngiltere’de düzenlenen sergiye, Henry Bessemer de yeni icad ettiği bir makinasıyla katıldı. (Altta)</p>

Londra’ya gönderilecek eşyalarla ilgili işlemleri yürütmek üzere Ticaret Müşteşarı Server Efendi’nin başkanlığında bir komisyon kurulur. Sergiye ilgi, beklenenin üzerinde olur. Zira çeşitli sektörlerden sergiye katılmak üzere 787 üretici müracaat eder.3

Gönderilen mallar arasında çoğunluğu İmparatorluğun muhtelif bölgelerinde yetiştirilen buğday, arpa, çavdar, mısır, pirinç, tütün, pamuk, ipek, kuru sebze ve meyvalar bulunmaktadır. Ayrıca bu sergide Osmanlı topraklarında çıkarılan madenlerin numuneleri de önemli bir yer tutmaktaydı. Bunlar arasında demir madeni, bakır madeni, gümüş madeni, taş kömürü, potasyum nitrat, şap ve mermer numuneleri bulunmaktaydı. Sergiye gönderilen sanayi numuneleri ise, devlete ait fabrikalar ile İmparatorlukta yaygın bulunan küçük atölyelerden imal edilen yünlü, ipekli ve pamuklu kumaşlar, İstanbul, İzmir ve Selânik’te yapılan el işlemeleri, halı seccade ve silahlardan müteşekkildi.4

Şunu belirtmek gerekir ki, sergilenen Osmanlı ürünleri arasında her zaman bir mücevher gibi değerlendirilen işlemeli kılıçlar, altın ve gümüş kakmalı özgün desenli silahlar, Uşak, Manisa, Selanik, Şam, Adana ve Filibe’de dokunmuş halılar, mobilya olarak sedir ve yastıklar, sedef ve inci kakma kutular, küçük masalar ve tabureler, pirinç mangal, ayrıca kuyumculuk ve mücevharat örnekleri, özel kokulu hamurdan yapılma pişmiş toprak bilezikler, yasemin ve kehribar çubuklar, işleme dantel ve kehribar çubuklar, işleme dantel ve örgüler, Lyon ve Milano kumaşlarıyla yarışan Hereke Fabrika-i Hümayunu’nda dokunmuş ipekli ve kadifeler, Edirne oyma ağaç işleri, müzik aletleri, fincan zarfları, sigara kutuları, telkâri objeler, fildişi, bağa, sedef, mercan ve Hindistan cevizi kabuğundan oyma olarak yapılmış küçük eşyalar da yer almıştır. Bu eşyalar, sergiyi gezenler tarafından ilgiyle izlenmiştir.

Osmanlı imparatorluğu’nun bu tür uluslararası sergilere katılmasındaki amacı, daha çok Tanzimat ve Islahat Fermanında vaat edilenlere uygun olarak ülkede tarım, sanayi ve sanat alanlarında yapılan hamleleri özellikle Avrupa devletlerine göstermeye yöneliktir. Ayrıca ifade etmelidir ki, bu sergiler sayesinde Osmanlı İmparatorluğu hammadde kaynakları ve tarım ürünleri bakımından büyük potansiyele sahip olduğunu göstererek yabancı devletlerin dikkatini çekmiştir. Osmanlı İmparatorluğu’nun zengin bir tarım ülkesi olmanın yanında, özellikle 19. yüzyılın ikinci yarısından itibaren sanayindeki belirgin gerilemeye rağmen dokumacılık, el sanatları, bedbağcılık gibi branşlarda Avrupa ile rekabet edebilecek seviyede olduğunu göstermiştir. Bu bağlamda Bursa, Şam, İstanbul, Filibe, Halep, Antep ve Uşak gibi şehirlerin de hâlâ eski önemlerini muhafaza ettikleri görülmektedir.5

Ödül kazanan Osmanlı tebasının isimlerinin incelenmesiyle de belirlenebileceği üzere, Osmanlı ticarî faaliyetinde olduğu gibi endüstriyel faaliyetlerde de gayri müslimler ile yabancılar söz sahibi idiler. Bu sergilerin Osmanlı İmparatorluğu açısından diğer bir önemi de Batı sanayi ile Osmanlı sanayi arasındaki farkın bariz olarak anlaşılmasıdır.

 

II. Londra Sergisi’ndeki Osmanlı ürün ve pavyonları:6

• Maden ve taş ürünleri (37 üretici)

• Gıda ürünleri (80 üretici)

• İmalatta kullanılan bitkisel ve hayvani mamuller (94 üretici)

• İmalatta kullanılan makine (Şam’dan Beyazıt Efendi)

• Lokomatif (İstanbul’dan S. Balyan)

• Ziraat alet ve makineleri (3 imalatçı)

• Silah (16 İmalatçı)

• Müzik aletleri (2 imalatçı)

• Pamuk (52 üretici)

• Keten ve kenevir (18 üretici)

• İpek ve kadife (57 üretici)

• Yünlü ve karışık kumaşlar (83 üretici)

• Halı (44 üretici)

• İşleme, dantel ve örgüler (30 üretici)

• Halı (44 üretici)

• Meşin ve koşum takımları (58 imalatçı)

• Giyim eşyaları (53 imalatçı)

• Kağıt, kitap ve büro malzemeleri (7 imalatçı)

• Mobilya (32 imalatçı)

• Hırdavat (17 imalatçı)

• Kesici aletler (15 imalatçı)

• Kuyumculuk ve mücevherat işleri (17 imalatçı)

• Toprak işleri (22 imalatçı)

• Eski kitap, ağızlık vs. gibi çeşitli eşyalar (22 iştirakçi)

• Güzel sanatlar (M.P. Mussurus)

 

II. Londra Sergisi’nde ödüllendirilen ürünler:7

• Gıda maddelerinde un numuneleri için Selânik’ten Dobrila’ya, Drama ve Filibe Valiliklerine,

• Buğday numuneleri için Halep’ten Mehmed Raşid ve Selânik Valiliği’ne,

• Üzüm çeşitleri için Sisam Valiliği’ne,

• Üzüm ve incir çeşitleri için İzmir’den P. Giudici’ye,

• Şaraplar için Kandiye ve Kıbrıs valiliklerine,

• Yumuşak buğday numuneleri için Adana, Akkâ, Ankara, Balıkesir ve Aydın valiliklerine,

• Nohut için Kandiye Valiliğine,

• Susam numuneleri için Çanakkale Valiliğine,

• Haşhaş numuneleri için Kütahya Valiliğine,

• Çavdar numuneleri için Lübnan ve Musul Valiliğine,

• Mısır numuneleri için Sarı Şaban’a,

• Hurma numuneleri için Lübnan Valiliği’ne,

• Rakı ve şarap numuneleri için Köprü’den Burunoğlu Kevork ile Halep’den Mehmet Raşid’e,

• İmalatta kullanılan bitkisel ve hayvani mamullerden, yaprak tütün için Drama, Lazkiye, Serez, Lübnan ve Hasköy valiliklerine,

• Puro ve sigaralar için Theodoridi’ye,

• Mum ve balmumu için Ali Ringa’ya,

• Alizarin için Balıkesir Valiliği’ne,

• Sakız ve alizarin için Şam Valiliği’ne,

• Sumak ve alizarin için Şam Valiliği’ne,

• Alizarin, tentür ve kazı için Bursa Valiliği ve Mustafa Oğlu’na,

• Palamut için İzmir’den Malini Ağa’ya,

• Alizarin ve sakız için Kütahya Valiliği’ne,

• Sarı buğday için Sivas Valiliği’ne,

• Çeşitli sanayi bitkileri için İzmir’den Sidney Maltass’a,

• Tütün numuneleri için Şam ve Sarı Şaban valiliklerine,

• Silahlardan, tüfek ve tabancalar için ilgili fabrika ve atölyelere,

• İşlemeli kılıçlar için Hetum’a,

• Çeşitli çaptaki tüfek, tabanca ve kılıçlar için Adana Valiliği’ne ve Mustafa Ağa’ya,

• Müzik aletlerinden çeşitli ziller için İstanbul’dan Avedis’e,

• Şark müzik aletleri için Toplu’ya,

• Aynı kişilere diğer bazı müzik aletleri için mansiyon;

• İpekli dokuma ve kadifelerden sergiye iştirak eden devlet dokuma fabrikalarına,

• Ham ipek için Bonnal freres, Brutto, Hermissian, Manassa, Pavlaki ve Torosoğlu’na,

• Kadife ipekli dokumalar için Hereke Fabrika-i Hümayunu’na,

• İşlemeli kumaşlar için Halep ve Şam valiliklerine,

• Ham ipekler için Abe, Yakob Fano, Halim Ağa, Fettana, Ceizi Yanko, Papasoğlu ve Vuccino’ya,

• Karışık kumaşlardan, ipek ve pamuk karışımı dokumalar için Şam, Bursa ve İstanbul valiliklerine,

• Pamuk ve yün karışımı ve yünlü dokumalar için Filibe Valiliği’ne,

• Halılar için Uşak, Manisa, Selânik ve Filibe valiliklerine,

• İşleme ve danteller için İstanbul’dan Hidayet Efendi, Vehirarky Ağa, Yakob Ali ve Bayan Yaldızyan’a,

• İstanbul’dan Kostaki, Canikoğlu, Artin ve Bayan Takouy’a,

• Kürk ve deriler için Osmanlı İmparatorluğu’na,

• Giyim eşyalarından işlemeli milli kıyafetler için Gabriel Osman’a, Hama ve İşkodra valilikleri ve Şakir Efendi’ye,

• Çeşitli ayakkabılar için Edirne Valiliği, İskender ve Mehmet Ağalar ile Manoli’ye,

• Elbise, iç çamaşır ve ayakkabılar için Hacı Ahmet, Bourdjouk, Cebri Abdelghani, Nisnani, Salih Efendi, Abdullah ve Selim Ağalara,

• Parfümeri, süs eşyası ve benzeri mamullerden sigara ağızlıkları için Hüseyin Usta ve Ahmet Ağa’ya,

• Tesbih ve kehribar için Hasköy (Bulgaristan) Valiliği’ne,

• Kokulu maddeler için Girit Valiliği’ne,

• Parfüm çeşitleri için Girit Valiliği’ne.

 

1. Germaner, a.g.e., s.34-35

2. Önsoy, a.ge.e., s.203.

3. Önsoy, a.g.e., s.203.

4. Önsoy, a.g.e., s.204.

5. Önsoy, a.g.e., s.206.

6. Önsoy, a.g.e., s.204.

7. Önsoy, a.g.e., s.205-206.

http://kutuphane.ifm.com.tr/Kitap-turk-fuarcilik-tarihi_4.html

 


nakliyat evden eve nakliyat evden eve nakliyat gebze evden eve nakliyat